Trauma’s van je voorouders bepalen je eigen gedrag

Jacobus Hermans en zijn nakomelingen

Jacobus Hermans en zijn nakomelingen, gouden bruiloft in 1929. 

Meer dan 10 jaar geleden al hoorde ik voor het eerst over “familieopstellingen” als psychotherapie. Ik vond het een fascinerend idee dat het wedervaren van, zelfs verre, voorouders en hun emotionele trauma’s nog een invloed op ons zou kunnen hebben.

Er bestaan een aantal psychotherapeutische therapieën die gebaseerd zijn op familierelaties en genealogie, voornamelijk over de overdracht van problemen, trauma’s of “geheimen” over de generaties heen, meestal onbewust. Het zijn zowel alternatieve als meer wetenschappelijke methodes: psychogenealogie of  transgenerationele psychotherapie (psychogénéalogie op de Franse Wikipedia), familieopstellingen en misschien ook systeemtherapie of familietherapie.

Het tijdschrift van Familiekunde Vlaanderen wijdde in 2005 zelfs een themanummer aan psychogenealogie (Vlaamse stam jg. 41, juli-augustus 2005, pp. 289-388).

Hoe de trauma’s precies werden doorgegeven was niet bekend en het was ook omstreden. Maar deze week las ik in verschillende kranten en weekbladen over het onderzoek van Brian Dias en Kerry Ressler Parental olfactory experience influences behavior and neural structure in subsequent generations gepubliceerd in Nature Neuroscience van december 2013.

Zij toonden bij muizen aan dat traumatische ervaringen wel degelijk tot veranderingen in het DNA kunnen leiden, die dan ook effectief aan volgende generaties worden doorgegeven. Het is dus toch nog niet zo gek dat trauma’s die je voorouders meemaakten ook op je eigen gedrag nog een effect hebben! En wij die met Darwin dachten dat de invloed van omgevingsfactoren nooit kon overgeëerfd worden…

De inhoud van het voornoemde artikel en epigenetica worden mooi uitgelegd in Je opa’s trauma overerven op kennislink.nl.

Dat geeft toch nog een diepere betekenis aan ons genealogische onderzoek en het is zeker een reden om meer werk te maken van een echte familiegeschiedenis.

 

Update 16 april 2015

In De Standaard van 14 april 2015, Erfelijkheid is meer dan DNA, wordt nog verwezen naar het onderzoek Restricted epigenetic inheritance of H3K9 methylation. Daarin wordt aangetoond dat ook de eiwitten rondom het DNA informatie kunnen doorspelen aan het nageslacht.

 

Inschrijven op deze blog

Blijf op de hoogte van nieuwe berichten, publicaties en lezingen.



4 reacties

  1. J. Bos schreef:

    Als ik vertel over mijn moeder’s ervaring tijdens de watersnood of de zware bevalling voor ik ter wereld kwam, word ik heel erg emotioneel, altijd al, dus dat hebben mij altijd trauma’s geleken die mijn moeder op de een of andere manier aan mij heeft doorgegeven.

  2. Ben schreef:

    Mijn vader was dwangarbeider in de 2e WO. Hij had dus chronische PTSS maar dat woord was toen nog niet bekend. En zijn 11 kinderen (waaronder ik) zijn allemaal oorlogs slachtoffers.
    Ik heb in ieder geval ook chronsiche PTSS. Allemaal jeugdtrauma’s.

  3. Jef de Becker schreef:

    Zeer interessant artikel, Peter. Ben sedert jaren overtuigd dat trauma’s overgedragen kunnen worden op latere generaties.

Schrijf hier uw mening of uw opmerkingen: